پژوهش های انجام شده در مورد بررسی رفتار نا متقارن هزینه در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق ... |
![]() |
کردستانی و مرتضوی (۱۳۹۱) در تحقیقی به شناسایی عوامل تعیینکننده چسبندگی هزینههای شرکتها پرداختند. در این تحقیق وارونگی چسبندگی هزینهها در دوره پس از کاهش فروش، طول دوره مطالعه، استمرار کاهش فروش، رشد اقتصادی، میزان داراییها و تعداد کارکنان، بهعنوان عوامل احتمالی مؤثر بر چسبندگی هزینهها در نظر گرفتهشده و تأثیر آنها بر میزان چسبندگی بهای تمامشده کالای فروش رفته و هزینههای فروش، عمومی و اداری، طی دوره زمانی ۱۳۸۰ تا ۱۳۸۸ آزمون شده است. فرضیههای آن عبارتاند از:
فرضیه اول: چسبندگی هزینهها در دوره پس از دوره کاهش فروش، وارونه میشود.
فرضیه دوم: میزان چسبندگی هزینهها با افزایش طول دوره موردمطالعه، کاهش مییابد.
فرضیه سوم: اگر فروش در دو دوره متوالی کاهش یابد، چسبندگی هزینهها در دوره دوم، کمتر میشود.
فرضیه چهارم: چسبندگی هزینهها در دورههای رشد اقتصادی، افزایش مییابد.
فرضیه پنجم: هر چه داراییهای شرکت، بیشتر باشد، چسبندگی هزینهها بیشتر میشود.
فرضیه ششم: هر چه تعداد کارکنان شرکت بیشتر باشد، چسبندگی هزینه بیشتر میشود.
بر اساس نتایج تحقیق، چسبندگی هزینههای فروش، عمومی و اداری در دوره بعد از کاهش فروش، وارونه میشود و کاهش فروش در دو دوره متوالی، موجب کاهش چسبندگی بهای تمامشده کالای فروش رفته و هزینههای فروش، عمومی و اداری در دوره دوم میشود و هر چه میزان داراییها بیشتر باشد، چسبندگی بهای تمامشده کالای فروش رفته و هزینههای فروش، عمومی و اداری، بیشتر میشود، اما شواهدی از تأثیر طول دوره مطالعه، رشد اقتصادی و تعداد کارکنان بر چسبندگی هزینهها به دست نیامد.
بولو و خان حسینی (۱۳۹۱) به بررسى رابطه بین دیدگاه مدیریت و چسبندگى هزینهها در بورس اوراق بهادار تهران پرداختند. پژوهش حاضر بر اساس اطلاعات شرکتهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران، براى دوره پنجساله از سال ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۸ انجام شده است. پژوهش حاضر، از نوع توصیفى - همبستگى و روش آن از نوع پس رویدادى است. بهمنظور آزمون فرضیهها از مدل رگرسیون چند متغیره با بهره گرفتن از روش پانل دیتا استفاده شده است. جامعه آمارى پژوهش حاضر، همه شرکتهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران است. نمونه آمارى نیز از با اعمال شرایط زیر از میان شرکتهای عضو جامعه آمارى انتخاب شده است:
-
- تا پایان سال ۱۳۸۳ در بورس اوراق بهادار تهران پذیرفتهشده باشد.
-
- بهمنظور افزایش قابلیت مقایسه، سال مالى آنها، منتهى به پایان اسفند ماه باشد.
-
- در دوره زمانى ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۸، تغییر فعالیت یا تغییر سال مالى نداده باشد.
-
- جزء گروه صنایع خاص از جمله شرکتهای سرمایهگذاری، واسطهگرهای مالى، بانکها و لیزینگ نباشد.
-
- در دوره پژوهش، زیان ده نباشد.
با توجه به مبانى نظرى، فرضیههای پژوهش عبارت است از:
فرضیه اول: چسبندگى هزینهها زمانى روى میدهد که مدیران انتظار دارند در آینده، فروش افزایش یابد.
فرضیه دوم: زمانى که مدیران به افزایش فروش در آینده امیدوارتر هستند، درجه چسبندگى هزینه نسبت به زمانى که مدیران به فروش در آینده کمتر امید دارند، بیشتر است.
با توجه به شرایط بالا ۱۹۰۱ شرکت- سال بهعنوان جامعه آمارى پژوهش حاضر انتخاب گردیده است. دادههای موردنیاز پژوهش حاضر، از لوحهای فشرده اطلاعات مالى شرکتها بهدستآمده است که سازمان بورس اوراق بهادار تهران منتشر کرده است و صورتهای مالى سالانه و یادداشتهای توضیحى صورتهای مالى حسابرسى شده را شامل میشود. در ضمن، اطلاعات سایت بورس اوراق بهادار تهران نیز مورداستفاده قرار گرفته است. بر اساس نتایج پژوهش حاضر زمانى که مدیران به فروش در آینده خوشبین هستند، شدت چسبندگى هزینهها افزایش مییابد.
شاه نظری (۱۳۹۱) در تحقیقی با عنوان بررسی خطای پیشبینی سود و بازدهی تعدیلشده بازار با بهره گرفتن از رفتار هزینه شواهد تجربی این پژوهش بیانگر وجود رفتار چسبندگی هزینه و بهای تمامشده در بورس اوراق بهادار تهران است که منطبق بر پژوهشهای انجامشده توسط اندرسون و مدیروس است و همچنین تفاوت مشاهدهشده در شدت چسبندگی ناشی از تفاوت در ماهیت داراییهای ثابت عملیات آتی آنها است. هر چه امکان کاهش و تعدیل سطح داراییهای عملیاتی در دورههای کاهش درآمد کمتر باشد، شدت چسبندگی بیشتر خواهد بود. نتایج این پژوهش همچنین ارائهکننده پیشنهادهایی برای مدیران است. مدیران میتوانند چسبندگی هزینههای شرکت را شناسایی و کنترل کنند. آنها نیز میتوانند از طریق انعقاد قراردادهای مناسب برای اجاره داراییهای عملیاتی و استخدام کارکنان (بهعنوانمثال انعقاد قراردادهای کوتاهمدت) میزان تعدیلات لازم برای کاهش سطح داراییهای عملیاتی خود در دورههای کاهش تقاضا و سطح فروش را کمتر کنند و شدت چسبندگی هزینهها را کاهش دهند. (شاه نظری، ۱۳۹۱)
مداحی (۱۳۹۲) در پایاننامه خود تحت عنوان بررسی و تحلیل عوامل مؤثر بر رفتار چسبندگی هزینهها در شرکتها به این نتایج دستیافت:
آنچه در جمعبندی و نتیجه گیری کلی آزمون فرضیه های تحقیق مبنی بر چسبندگی هزینههای اداری عمومی و فروش و همچنین چسبندگی بهای تمامشده کالای فروش رفته و همچنین تأثیر فاکتورهایی مثل تعداد کارکنان، داراییهای جاری، داراییهای ثابت و میزان بدهی شرکت بر شدت این چسبندگی، در فاصله زمانی ۱۳۸۱ تا ۱۳۹۰ میتوان عنوان کرد، این است که هزینه اداری عمومی فروش و بهای تمامشده کالای فروش رفته چسبنده هستند و شدت چسبندگی در بهای تمامشده کالای فروش رفته محسوستر است که باید در تجزیه تحلیلهای مدیران و همچنین هنگام بررسی کار مدیران در نظر گرفته شود. همچنین تأثیر تعداد کارکنان، دارایی جاری و میزان بدهی بر شدت چسبندگی هزینههای اداری عمومی و فروش به اثبات رسید درحالیکه داراییهای ثابت رابطه معناداری با شدت چسبندگی هزینهها نداشتند که شاید تأثیر ثبت داراییهای ثابت به بهای تمامشده تاریخی آنها در نتایج این پژوهش بیتأثیر نباشد. از طرفی تأثیر تعداد کارکنان، داراییهای جاری و داراییهای ثابت و میزان بدهیها بر شدت چسبندگی بهای تمامشده کالای فروش رفته به اثبات رسید.
بهار مقدم و کاوسی (۱۳۹۲) در پژوهش خود بیان کردهاند ارتباطی بین اندازه شرکت و عدم تقارن زمانی سود ناشی از محافظهکاری و چسبندگی هزینهها وجود ندارد؛ بنابراین این فرض که شرکتهای بزرگ، محیط اطلاعاتی غنیتری دارند و این به دلیل وجود سرمایهگذاران و تحلیل گران بیشتر و اطلاعرسانی بیشتر رسانهها در مورد این شرکتها است که موجب کاهش ابهام و عدم تقارن اطلاعاتی مربوط به شناسایی سودهای مورد انتظار میشود، پذیرفته نمیشود. بهطورکلی، خدمات مالیای که توسط نهادهای مالی موجود در ایران به بازارهای مالی و مشارکتکنندگان در این بازارها ارائه میشود، بسیار محدودتر از خدماتی است که توسط نهادهای مالی در کشورهای پیشرفته ارائه میگردد. با توجه به شرایط بازار سرمایه ایران و عدم فعالیت (و یا فعالیت محدود) بازار گردانان، شرکتهای تأمین سرمایه، سبد گردانان، مشاوران سرمایهگذاری و شرکتهای سرمایهگذاری، عدم ارتباط بین اندازه شرکت و محافظهکاری منطقی به نظر میرسد.
سجادی و همکارانش (۱۳۹۳) در پژوهش خود بیان کردهاند چسبندگی رفتار هزینهها بر عدم تقارن ارتباط میان سود و بازده تأثیرگذار بوده و باعث عدم تقارن زمانی شناسایی سود میشود. از سوی دیگر نتایج نشان داد در شرکتهای دارای چسبندگی هزینهها، سود اخبار منفی را با سرعت بیشتری منعکس می کند. همچنین شرکتهای با چسبندگی هزینه نسبت به دیگر شرکتها دارای محافظهکاری شرطی بیشتری هستند.
زنجیردار و همکارانش (۱۳۹۳) در پژوهش خود به بررسی و تحلیل عوامل مؤثر بر رفتار چسبندگی هزینه پرداختهاند. نتایج پژوهش نشان داده است هزینههای اداری عمومی فروش و بهای تمامشده کالای فروش رفته چسبنده هستند و شدت چسبندگی در بهای تمامشده کالای فروش رفته محسوستر است که باید در تجزیهوتحلیلهای مدیران و نیز هنگام بررسی کار مدیران در نظر گرفته شود. همچنین در این پژوهش تأثیر تعداد کارکنان، دارایی جاری و میزان بدهی بر شدت چسبندگی هزینههای اداری عمومی و فروش به اثبات رسیده است درحالیکه داراییهای ثابت رابطه معناداری با شدت چسبندگی هزینهها نداشتند که شاید تأثیر مثبت داراییهای ثابت به بهای تمامشده تاریخی آنها در نتایج پژوهش بیتأثیر نباشد. از طرفی تأثیر تعداد کارکنان، داراییهای جاری و داراییهای ثابت و میزان بدهیها بر شدت چسبندگی بهای تمامشده کالای فروش رفته از دیگر نتایج این پژوهش میباشد.
اسماعیل زاده و مهرنوش (۱۳۹۳) در این تحقیق محقق به دنبال یافتن پاسخ این پرسش است که آیا بین دقت پیشبینی سود با چسبندگی هزینهها رابطه معناداری وجود دارد یا خیر؟ بهمنظور تعیین رابطه عوامل موردبررسی، تعداد ۸۴ شرکت از بین جامعهی آماری انتخاب شده مورد آزمون قرار گرفت که اطلاعات آن برای دورهی ۶ سالهی پژوهش ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۰ فرضیههای پژوهش از روش تحلیل رگرسیون چند متغیره استفادهشده است. نتایج حاصل از آزمون فرضیهها نشان داد در ازای افزایش در چسبندگی هزینه های اداری، عمومی و فروش، هزینه های کل و بهای تمام شده کالای فروش رفته دقت پیش بینی سود و کیفیت سود کاهش می یابد.
نیاز خانی (۱۳۹۴): در این تحقیق، رابطه بین سود هدف، پاداش مدیران و چسبندگی هزینهها در شرکتهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران را مورد ارزیابی قرار گرفت. تحقیق موردنظر از جهت هدف، یک تحقیق کاربردی است. ازلحاظ نوع طرح تحقیق به جهت تکیهبر اطلاعات تاریخی، پس رویدادی است و روش استنتاج آن استقرایی و از نوع همبستگی بود. در این راستا از سود هدف، انگیزههای مدیران و سود کسبشده ناشی از انگیزههای مدیران بهعنوان متغیرهای مستقل اصلی و از نسبت داراییها به درآمد فروش، نسبت کل کارمندان به درآمد فروش و نرخ رشد درآمد شرکت بهعنوان سایر متغیرهای مستقل استفاده شده است. تحقیق حاضر شامل یک فرضیه اصلی و سه فرضیه فرعی میباشد. جامعه مطالعاتی پژوهش حاضر شرکتهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران در طی یک دوره پنجساله (سالهای ۱۳۹۲-۱۳۸۸) میباشد. درنهایت با توجه به محدودیتهای تحقیق اطلاعات مربوط به ۶۵ شرکت جمع آوری گردید و سپس با بهره گرفتن از جدول مورگان تعداد ۵۷ شرکت به روش نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب گردید. جهت مستندسازی نتایج تجزیهوتحلیل آماری و ارائه راه حل های نهایی، محقق از شیوه آماری با بهره گرفتن از نرمافزارهای SPSS و Eviews اقدام به تجزیهوتحلیل سؤالات و فرضیات نموده است.
فرضیههای تحقیق با بهره گرفتن از رگرسیون خطی مرکب و آزمونهای F و t تحلیلشدهاند. تحلیل روابط بین متغیرها نشان داد:
-
- بین چسبندگی هزینهها با انگیزههای مدیران، رابطه معکوسی وجود داشته است.
-
- بین چسبندگی هزینهها و سود هدف، در جامعه آماری یا شرکتهای منتخب بورس اوراق بهادار تهران رابطهی معناداری یافت نگردید.
پیشینه تحقیقات خارجی
اندرسون، بنکر[۱۹] (۲۰۰۳) به بررسی چسبنده بودن هزینههای اداری، عمومی، فروش پرداختند. در این مقاله مدل اصلی بررسی چسبندگی هزینهها ارائه شد که در مقالات بعدی مورداستفاده دیگر محققان قرار گرفت. شواهد تجربی این تحقیق نشان میدهد که سرعت افزایش در برخی از هزینهها در هنگام افزایش سطح فروش، بیشتر از سرعت کاهش در سطح هزینهها در هنگام کاهش سطح فردی است.
چسبندگی هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری تحقیق دیگری از بنکر و اندرسون و راجیو بررسی شده است. فرضیه اصلی این تحقیق چسبندگی هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری میباشد. پس از جمع آوری دادههای مربوط به هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری و درامد فروش ۷۶۲۹ شرکت آمریکایی در یک دوره ۲۰ سال (۱۹۷۹ تا ۱۹۸۸) ارتباط بین هزینهها و فروش از طریق رابطه رگرسیون چند متغیر موردبررسی قرار گرفت. نتایج این تحقیق فرضیه اصلی تحقیق را پذیرفته و هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری شرکتهای جامعه آماری تحقیق را چسبنده میداند. نتایج آنها به شرح زیر میباشد:
۱٫ چسبندگی هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری بهمرورزمان از بین میرود.
۲٫ اگر سطح فعالیت کاهش پیدا کند چسبندگی هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری نیز کاهش مییابد.
۳٫ هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری در زمان رشد اقتصادی بیشتر چسبندگی نشان میدهند.
۴٫ میزان چسبندگی هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری ارتباط مستقیمی با میزان داراییهای یک شرکت دارد.
۵٫ میزان چسبندگی هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری ارتباط مستقیمی با تعداد کارکنان دارد.
نتایج این تحقیق نشان میدهد که با افزایش ۱% در درامد فروش شرکتها هزینههای توزیع و فروش و عمومی ۵۵% افزایش مییابند، اما با کاهش ۱% در درامد تنها ۳۵% کاهش مییابند؛ بنابراین هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری شرکتهای جامعه موردتحقیق میباشند.
سابرا مانیام و ویدن میر[۲۰] (۲۰۰۳) در تحقیقی به ارتباط میزان تغییرات فروش با چسبندگی هزینهها پرداختند. آنها همچنین تأثیر شرایط مختلف اقتصادی همچون نرخ تولید ناخالص ملی و ویژگیهای متفاوت شرکتها مانند جمع داراییها و تعداد کارکنان شرکت را بر شدت چسبندگی هزینهها آزمون نمودند. یافتههای آنها نشان میدهد، در دورههای رشد اقتصادی، شدت چسبندگی بیشتر است و در دورههایی که در دوره قبل از آن کاهش درآمد رخداده است، شدت چسبندگی کاهش مییابد. همچنین با افزایش نسبت جمع داراییها به فروش و با افزایش تعداد کارکنان شرکتها، شدت چسبندگی هزینهها افزایش مییابد. تحقیقات اخیر نشان میدهد که هزینههای توزیع و فروش و عمومی و اداری و بهای تمامشده کالای فروش رفته جز هزینههای چسبنده میباشند. این تحقیق که در ایالت تگزاس امریکا انجامگرفته است. در این تحقیق رفتار هزینهها در سطوح مختلف تغییر درآمد فروش موردبررسی قرار میگیرد. نتایج این تحقیق به شرح زیر میباشد:
۱٫ هزینههای توزیع و فروش و عمومی واداری و بهای تمامشده کالای فروش رفته در سطوح پایین تغییر درآمد فروش چسبنده نیستند.
۲٫ میزان چسبندگی هزینهها در صنایع مختلف با یکدیگر متفاوت است.
نتایج این تحقیق نشان میدهند که هزینههای توزیع و فروش و هزینههای عمومی و اداری و بهای تمامشده کالای فروش رفته وقتی درآمد فروش تغییرات کمی داشته باشد (کمتر از ۱۰%)رفتار چسبندگی ندارند اما وقتی درآمد فروش بیش از ۱۰%تغییر کند چسبندگی این هزینهها نمودار میشود.
در تحقیقی از بالکریشنان[۲۱]، پیترسون[۲۲] و سادستروم[۲۳] (۲۰۰۴)تأثیر تغییر در حجم فعالیت بر میزان چسبندگی هزینهها موردبررسی قرار گرفته است. در این تحقیق عنوان میشود که این مدیریت یک شرکت است که ترجیح میدهد در زمان افزایش سطح فعالیت هزینهها را بالا ببرد اما در زمان کاهش فعالیت، مدیریت چندان علاقهای به کاهش هزینهها نشان نمیدهد. در این تحقیق تأثیر دو عامل بر این رفتار مدیریتی (که باعث چسبنده بودن هزینه میشود) موردبررسی قرار گرفته است.
۱) میزان تغییر در سطح فعالیت: پاسخ مدیریت به تغییرات حجم سطح فعالیت بیشتر در افزایش میزان هزینهها مستتر میباشد اما در زمان تغییرات اندک سطح فعالیت پاسخ مدیریتی بیشتر بهصورت کاربری بیشتر داراییها نمودار میشود.
۲) میزان استفاده از ظرفیت: اگر شرکت در بالاترین سطح ظرفیت تولیدی خود قرار داشته باشد رفتار مدیریتی بهگونهای خواهد بود که باعث چسبندگی هزینهها میشود، یعنی در سطوح بالای فعالیت مدیریت هزینهها را افزایش میدهد اما در زمان کاهش سطح فعالیت تلاشی برای کاهش هزینهها نمیکنند.
این تحقیق که در کلینیکهای درمانی ایالاتمتحده آمریکا انجامگرفته است نشان میدهد که در رابطه با عامل اول پاسخ مدیریت نسبت به سطوح تغییر فعالیت بالا و پایین یکسان است. درواقع درصد تغییر در هزینهها برای تغییرات اندک سطح فعالیت (۳% ±) تفاوت چندانی با درصد تغییر هزینهها برای تغییرات بزرگ سطح فعالیت (بیشتر از۳% ±) ندارد ؛ بنابراین فرضیه اول تحقیق رد میشود و فرضیه دوم پذیرفته میشود ؛ یعنی اگر شرکت موردنظر در سطوح بالای ظرفیت خود فعالیت کند دارای هزینههای چسبنده خواهد بود. (بالکریشنان، پیترسون و سادستروم،۲۰۰۴).
فرم در حال بارگذاری ...
[سه شنبه 1400-08-04] [ 10:01:00 ب.ظ ]
|