ﻧﮕﺎرش ﻣﻘﺎﻟﻪ ﭘﮋوهشی درباره بررسی شاخصهای مؤثر در ارتقای امنیت زنان در فضاهای عمومی با رویکرد مشارکتی- ... |
![]() |
بنابراین آنچه که در این پایان نامه به عنوان شهروند معرفی می گردد، ساکنان شهر هستند که دارای نقش اجتماعی و حقوق و تعهدات معینی بوده و در قبال فضای شهری تعلق خاطر داشته و در مسائل آن مشارکت دارند. و عوامل مورد انتظار شهروندان از محل سکونت یا به عبارت دیگر فضاهای شهری شناسایی گردد و آنچه که موجبات رضایتمندی آنان را فراهم می آورد بررسی و تقویت گردد.
فصــل سـوم :
روش شناسی تحقیق
۳-۱)مقدمه
نیاز به امنیت همواره از بنیادی ترین نیازهای انسانی در جامعه بشری به شمار می رود .مبحث امنیت از نظر روانشناسی به خصوص در بهداشت روانی و در آسیب شناسی روانی اهمیت بسیار دارد ،آرامش ،رشد ، شکوفایی انسان ، بروز همه استعدادهاو خلاقیت ها و نیل به همۀکمالات انسانی در سایه امنیت به دست می آید.باگسترش فضاهای شهری مدرن ابهام در فضاهای شهری افزایش می یابد .زنان به دلیل ابهام ایجاد شده از حضور در فضاهای شهری ترس دارند فضاهای نامناسب شهری ،فضاهای بی دفاع ، محلات ناامن ، شهرهایی با معماری صرفاً مردانه همه از عوامل تهدید کننده امنیت شهری واجتماعی هستند. امروزه امنیت از شاخصه های کیفی زندگی در شهرها است .آسیب های اجتماعی ازمهم ترین پیامدهای مختلف امنیت در شهر کرمانشاه به شمار می روند .از آنجاکه فضاهای شهری امروزی (کرمانشاه) ،مؤلفه ای برای وقوع نابهنجاری های شهری ودر نتیجه عدم وقوع امنیت در شهر می باشد .بررسی جنبه های کیفی و کمی امنیت وایمنی در هر یک از فضاها وعناصر کالیدی شهرکرمانشاه،بخصوص در فضاهایی با طراحی وکاربرد نامناسب ،بایستی بررسی شود .این موضوع در فرهنگ بومی و قومی منطقه کرمانشاه ریشه یابی می شودپس از بررسی تجارب جهانی ومطالعات میدانی ، راهکارهایی درجهت ارتقاء امنیت زنان از طریق برنامه ریزی کالبدی(کرمانشاه) پیشنهاد می گردد.
۳-۲)جامعه مورد مطالعه
۳-۲-۱)ویژگی طبیعی وموقعیت استان
استان کرمانشاه به سبب موقعیت جغرافیایی و قرار گرفتن در میان رشته کوههای زاگرس، از آب و هوای متنوعی برخوردار است؛ تاجایی که آن را استان چهار فصل مینامند. به طور کلی استان کرمانشاه را بر اساس دما، بارش و ناهمواری میتوان به سه منطقه آب و هوایی تقسیم کرد.
الف) منطقه سردسیر: این نوع آب و هوا در مناطق مرتفع استان مشاهده میشود. بخشهایی از شهرستانهای کنگاور، سنقر، پاوه، جوانرود و همچنین بخشهایی از ثلاث باباجانی از این نوع آب و هوا برخوردارند. تابستانهای ملایم تا گرم و زمستانهای سرد تا خیلی سرد، از مهمترین ویژگیهای این نوع آب و هوا میباشد. میانگین دمای تابستان و زمستان این منطقه به ترتیب ۲۶/۶ و ۳/۴ درجه سانتیگراد است و میانگین بارش ۸۳۵ میلیمتر که بیشتر آن به صورت برف است.
ب) منطقه گرمسیر: اراضی پست واقع در غرب استان، شامل قصرشیرین، سومار، سرپل زهاب و گیلان غرب از مناطق گرمسیری استان به شمار میرود. ارتفاع کم و استقرار در مجاورت بیابانهای خشک عراق از عوامل مؤثر در گرم بودن این منطقه است. از ویژگیهای این آب و هوا، تابستانهای بسیار گرم و زمستانهای ملایم میباشد. میانگین دمای تابستان و زمستان این منطقه آب و هوایی به ترتیب ۳۲/۵ و ۱۱ درجه سانتیگراد است. این منطقه به طور میانگین ۳۸۵ میلیمتر بارش دارد و برف به ندرت در این منطقه آب و هوایی مشاهده میشود.
ج) منطقه معتدل: مناطقی که در حدّفاصل دو منطقه گرمسیری غرب و سردسیری شرق و شمال استان قرار دارند، دارای زمستانهای ملایم تا سرد و تابستانهای گرم هستند. میانگین دمای تابستان و زمستان این منطقه به ترتیب ۲۶/۱ و ۴/۱ درجه سانتیگراد و میانگین بارش ۴۴۱ میلیمتر است. بخش اعظم شهرستانهای کرمانشاه، اسلامآباد، روانسر، صحنه، هرسین و بخشی از دالاهو در این منطقه آب و هوایی قرار گرفتهاند.
ورود و عبور جریان مرطوب مدیترانهای موجب اصلی بارشهای استان کرمانشاه است.
نقشه ۳-۱ موقعیت استان کرمانشاه در کشور ایران
مأخذ :سازمان مدیریت وبرنامه ریزی استان کرمانشاه
۳-۲-۲)ویژگهای انسانی شهر کرمانشاه
کرمانشاه نهمین شهر پرجمعیت و یکی از کلانشهرهای ایران و مرکز استان کرمانشاه میباشد که دارای جمعیتی بالغ بر ۱۹۴۵۲۲۷ نفر و مساحت ۹۳٬۳۸۹٬۹۵۶ متر مربع است شهر کرمانشاه بزرگترین شهر کرد نشین و پرجمعیتترین شهر، در منطقه مرکزی غرب ایران است.
کرمانشاه از شهرهای تاریخی و فرهنگی ایران به شمار میرود و پیدایش آن به قرن چهارم میلادی باز میگردد و از آن دوران تا حمله اعراب به ایران به عنوان دومین پایتخت ساسانیان مورد توجه حکومت بود. اوج شکوفایی کرمانشاه بعد از اسلام، در قرن یازدهم میلادی یعنی دوران سلجوقیان بودبا گذشت یازده قرن از حملهٔ اعراب به ایران، این شهر در دوران قاجار مجدداً شکل شهر نشینی خود را باز یافت و بهدلیل قرارگرفتن در تقاطع دو محور شمال به جنوب و شرق به غرب و نیز همجواری با کشور عراق و واقعشدن بر سر راه شهرهای زیارتی کربلاو بغداداز اهمیت بسیاری برخوردار است. این شهر در جنبش مشروطیت سهمی به سزا داشت و در جنگ جهانی اول و دوم به تصرف قوای بیگانه در آمد و پس از پایان جنگ تخلیه شد. همچنین این شهر در جنگ ایران وعراق، خسارات زیادی دید
شهر کرمانشاه از شمال به کوه فرخشاد، از شمال غربی به کوه طاق بستان و از جنوب به سفید کوهختم میشود و یکی از شاهراههای ارتباطی شرق و غرب و قدیمیترین راه عبور از ایران به میان رودان است.
شهر کرمانشاه دارای اقلیم معتدل کوهستانی است.در قرن چهارم میلادی شهر کرمانشاه که در آن دوران روستای خوش آب و هوایی بود به عنوان دومین اقامتگاه سلطنتی ساسانیان انتخاب شد ۲در دوران ساسانیان باغهای بزرگی در این منطقه ساخته شد و تا مدتها مکان تفریحی شاهان ساسانی بودهاست.
کرمانشاه مرکز کشاورزی ایران است و بیشتر درآمد اقصادی این شهر نیز از این راه است.همچنین میزان صادرات مواد غذایی، مصالح ساختمانی و صنایع دستی کرمانشاه در ۳ ماه نخست سال ۱۳۸۸ در مجموع ۹٪ از صادرات کل کشور را شامل میشود.
۳-۳) روش شناسی تحقیق
باتوجه به اینکه در طراحی برنامه ای برای ایجادیک فضای امن برای زنان در کرمانشاه ، گام اول توسعه یک پایگاه اطلاعاتی که اجبارها وچالش هایی را که در مقابل زنان قرار دارند مشخص می کنند تا برروی عناصر مشخص شده تمرکز گردد(Brady,2005,66)
لذا رویکرد مطالعاتی دراین پژوهش(درشهر کرمانشاه) برمبنای استفاده از مشارکت مردمی و اعمال نظرات مستقیم بانوان در برنامه ریزی ارتقاء امنیت محدوده مطالعاتی می باشد. در تمام فرایند تحقیق ، ارزیابی ها براساس نتایج پرسشنامه های توزیع شده در محدوده مطالعات میدانی صورت گرفته است . محدوده منتخب برای مطالعه میدانی شامل فضاهای بسیار پرتردد از بخش مرکزی شهر کرمانشاه و محدوده ی مورد بررسی در این پروژه یعنی محدوده ی خیابان شورا و شریعتی تا خیابان آیت الله اشرفی در پاره شهر مرکزی ( پاره شهر ۳ ) قرار می گیرد.که دارای کاربری ها وفعالیت های متنوعی به جهت سنجش احساس امنیت زنان در مواجهه با آنها است تعداد۴۰۰پرسشنامه در ساعات مختلف روز و شب در بین زنان استفاده کننده از فضا توزیع شده است وهمچنین از طریق مصاحبه های عمیق نظرات جانبی آنان استخراج شده است .
در تنظیم پرسشنامه از طیف لیکرت ( ۵گزینه ای ) استفاده گردیده است وشاخص های مورد سنجش در قالب سئوالات منعکس شده اند .جهت برآورد حجم جامعه آماری با توجه به سنجش اولیه از تعداد بانوان استفاده کننده از فضا، پس از آزمون اولیه پرسشنامه مقدماتی ( تعداد نمونه ۵۰نمونه ) بین زنان توزیع گردید.حجم نمونه بدست ۳۸۱ می آید براساس فرمول کرکران( طالب ،۱۳۷۰،۶۷).
۳-۴) ابزار گردآوری اطلاعات
یکی از مراحل مهم تحقیق،گردآوری اطلاعات است که به لحاظ اهمیت آن گاهی به اشتباه روش های گردآوری اطلاعات را روش های تحقیق می نامند.دو روش عمده گردآوری اطلاعات عبارتند از :
۳-۵-۱)روش کتابخانه ای :
روش های کتابخانه ای در تمانی تحقیقات علمی مورد استفاده قرار می گیرد لکن در بعضی از آنها در بخشی ازفرآیند تحقیق از این روش استفاده می شود ودر برخی از آنها موضوع تحقیق از حیث روش ماهیتا״ کتابخانه ای بوده و از آغاز تا انتها متکی بر داده های کتابخانهای است.اسناد کتابخانه ای متشکل از کتابها،مقالات و مجلات،میکرو فیلم ،میکرو فیش،دیسک و اسناد صوتی-تصویری ،آمار نامه هاو…می باشد.ابزار روش کتابخانه ای: بسته به نوع سند و موضوع تحقیق ممکن است با بهره گرفتن از فیش ،جدول،نقشه یا کروکی و یا ترکیبی از همه آنها انجام پذیرد.(حافظ نیا،۱۳۸۵).
۳-۵-۲)روش میدانی :
روش های میدانی عبارتند از روش هایی که محقق برای گردآوری اطلاعات ناگزیر است به محیط بیرون برود و با مراجعه به افراد یا محیط و نیز برقراری ارتباط مستقیم با واحد تحلیل یا افراد اعم از انسان ،موسسات سکونتگاه ها،مورد هاو…اطلاعات مورد نظر را گرد آوری کند.در واقع باید ابزار سنجش خود را به محل ببرد و با بهره گرفتن از پرسشنامه،مصاحبه ،مشاهده ، آزمون و تصویر برداری آنها را تکمیل نماید.روش های متداول گردآوری اطلاعات میدانی عبارتند از : مصاحبه و پرسشنامه ، مشاهده ،آزمون ،تصویر برداری و ترکیبی.
۳-۵-۳)پرسشنامه :
در اغلب موارد تماس مستقیم با ازمودنی ها وقت و هزینه بالایی دارد و گاه غیرممکن است،در اینگونه موارد برای دستیابی به حقایق گذشته ،حال و پیش بینی شرایط آینده از پرسشنامه استفاده می کنند.در مقایسه با مصاحبه، پرسشنامه آسان تر و عملی تر است و به محقق امکان می دهد تا نمونه های بزرگتر را مطالعه و بررسی کند.پرسشنامه ها به ۲ صورت تنظیم می گردند :
۱)منظم یا بسته که سوالات و پاسخ ها قبلا تهیه گردیده است و هریک از پاسخ ها برای هر سوال به گونه ای تنظیم گشته است که ضمن منطقی بودن برای آن سوال،از پاسخ مربوط به سوال دیگر کاملا مجزا و مستقل باشد.
۲) آزاد یا باز :فقط سوالات در اختیار آزمودنی است و پاسخی از طرف محقق ارائه نمی گردد.این آزادی عمل پاسخگو غالبا موجب عدم ذکر مطالب مهم و مورد توجه محقق از طرف پاسخگو می گردد.
باتوجه به اینکه این پایان نامه باتحلیل فاکتورهای مطرح شده در ادبیات نظری آغاز میگردد و در مرحله بعد جهت سنجش اعتبار یافته های حاصل از منابع کتابخانه ای، به تکنیک های مطالعات میدانی روی می آوریم بنابراین روش مورد استفاده در این تحقیق روش ترکیبی از (منابع کتابخانه ای ومطالعات میدانی) می باشد .
۳-۵) جامعه آماری وحجم نمونه و روش نمونه گیری
گروه نمونه مجموعه کوچکی از جامعه آماری است مشتمل بر برخی اعضاء که از جامعه آماری انتخاب شدهاند. به عبارت دیگر تعدادی از اعضای جامعه آماری (اما نه همه) که گروه نمونه را تشکیل میدهند. گروه نمونه یک مجموعه فرعی از جامعه آماری است که با مطالعه آن محقق قادر است نتیجه را به کل جامعه آماری تعمیم دهد.
در تنظیم پرسشنامه از طیف لیکرت ( ۵گزینه ای ) استفاده گردیده است وشاخص های مورد سنجش در قالب سئوالات منعکس شده اند .جهت برآورد حجم جامعه آماری با توجه به سنجش اولیه از تعداد بانوان استفاده کننده از فضا، پس از آزمون اولیه پرسشنامه مقدماتی ( تعداد نمونه ۵۰نمونه ) بین زنان توزیع گردید.حجم نمونه بدست ۳۸۱ می آید براساس فرمول کرکران( طالب ،۱۳۷۰،۶۷).
نقشه ۳-۲ موقعیت جغرافیایی محدوده(تفکیک شده) مورد مطالعه
مأخذ: سازمان مدیریت وبرنامه ریزی استان
۳-۶) شیوه گردآوری اطلاعات
درطول فرایند تحقیق ارزیابی ها براسای توزیع پرسشنامه در محدوده مطالعات بصورت میدانی صورت می گیرد .
سوالات گزینه های A,B,C این پرسشنامه به صورت بسته پاسخ پنج گزینهای (خیلی کم، کم ، متوسط ، زیاد ،خیلی زیاد) و بر اساس طیف لیکرت میباشد.
جدول ۳-۲ : امتیاز گزینههای مختلف در روش پنج گزینهای
گزینه | خیلی کم | کم | متوسط | زیاد | خیلی زیاد |
فرم در حال بارگذاری ...
[چهارشنبه 1400-08-05] [ 03:31:00 ق.ظ ]
|