اندازه گیری نیتروژن به روش تیتراسیون، فسفر برگ به روش کالریمتری صورت پذیرفت. جهت اندازه گیری میزان ازت، مقدار ۲/. برگ گیاه را با اسید سولفوریک و سولفات پتاسیم و سولفات مس مخلوط نموده تا ۴۰۰ درجه سانتی گراد حرارت می دهیم. ازت موجود را به دستگاه کجل تک منتقل نموده و در پایان با قرائت عدد تیتر شده، درصد ازت تعیین گردید (روول، ۱۹۹۴).
برای تعیین مقدار فسفر، اقدام به رقیق کردن محلول اسید نیتریک یک مولار و اضافه نمودن معرف نیترو واندادو مولیبدات و در نهایت خواندن عدد جذب نمونه، بوسیله دستگاه اسپکتروفتومتری در طول موج mm430 اقدام گردید (کونتینی، ۱۹۸۰).
۳-۷-۹- آنالیز داده ها
تجزیه و تحلیل داده ها به کمک نرم افزار MSTATC، مقایسه میانگین داده ها به روش[۱۳] LSD و رسم نمودارها به کمک نرم افزار Excel صورت گرفت.
فصل چهارم
تجزیه و تحلیل داده ها
۴ – ۱- تجزیه واریانس داده های مربوط به اثر تیمارها بر شاخص های رشد
جدول تجزیه واریانس داده ها (جدول ۴-۱) و (جدول ۴-۲ ) نشان میدهد که اختلات مقادیر متفاوت سوپرجاذبهای طبیعی و مصنوعی در خاک بر شاخص های رشد گیاه شامل ارتفاع ساقه اصلی، طول ریشه، کلروفیل، تعدادشاخه جانبی، قطر ساقه، وزن تر ساقه، وزن خشک ساقه، وزن تر ریشه، وزن خشک ریشه، وزن تر برگ، وزن خشک برگ، نیتروژن برگ و فسفر برگ تأثیر معنیداری در سطح یک درصد داشته است.
۴-۱- ۱- اثر تیمارها بر ارتفاع ساقه اصلی
مقایسه میانگین داده ها نشان داد که استفاده از بستر کاشتa11، شامل ۵۰ درصد خاک + ۱۵ درصد ضایعات برنج + ۲۰ درصد ورمی کمپوست + ۱۵ درصد کود دامی سبب شد تا ارتفاع ساقه اصلی زیتون ۸/۱۰۰ سانتیمتر گردد ولی در تیمار شامل ۱۰۰ درصد خاک (شاهد)، ارتفاع ساقه اصلی ۸۳/۶۶ سانتیمتر است (شکل ۴-۱).
علت افزایش ارتفاع مربوط به تحریک تولید مواد اکسین مانند است. میتوان نتیجه گرفت که احتمالاﱠ خواص شیمیایی و فیزیکی هیومیک اسید موجود در ورمیکمپوست، از طریق افزایش ظرفیت نگهداری عناصر غذایی و افزایش هورمونهای تنظیم کننده رشد و همچنین افزایش فعالیت میکروارگانیسمها باعث افزایش تجمع ازت توط گیاه می شود و با افزایش ازت رشد گیاه و از آن جمله ارتفاع افزایش مییابد (لوییس و پانک، ۲۰۰۵). علیخانی (۱۳۸۹) نشان داد که بیشترین مقدار ارتفاع در کلزا مربوط به تیمار ورمی کمپوست بوده است که با نتایج این آزمایش مطابقت دارد.
شکل ۴-۱- اثر بسترهای کاشت بر ارتفاع ساقه اصلی
شکل ۴-۲ اثر دورهای آبیاری بر ارتفاع ساقه اصلی را نشان میدهد که استفاده از دور آبیاری ۵ روز سبب شد تا ارتفاع ساقه اصلی ۰۷۷/۹۶ سانتیمتر گردد. ولی در دور آبیاری ۱۰ روز ارتفاع ساقه اصلی ۸۳ سانتیمتر شد.
اولین نشانه های کمبود آب، کاهش فشار آماس و در نتیجه کاهش رشد و توسعه سلول به ویژه در ساقه و برگها است. با کاهش رشد سلول، اندازه اندام محدود می شود و به همین دلیل است که اولین اثر محسوس کم آبی بر روی گیاهان را میتوان از روی اندازه کوچکتر برگها و یا ارتفاع کمتر گیاهان تشخیص داد (هاسیو، ۱۹۷۳)
شکل ۴-۲- اثر دور آبیاری بر ارتفاع ساقه اصلی
شکل ۴-۳ اثر بسترهای کاشت و دور آبیاری بر ارتفاع ساقه اصلی را نشان میدهد که بیشترین ارتفاع ساقه اصلی زیتون در تیماری که شامل سوپرجاذب (پلیمر مرطوب شده) به میزان ۱۰ گرم در کیلوگرم در خاک به همراه دور آبیاری ۵ روز (a5b1) به میزان ۷/۱۰۷ سانتی متر میباشد. همچنین بین تیمارهای a4b1 و a5b1 و a11b1 اختلاف معنی داری دیده نشد و کمترین ارتفاع ساقه اصلی در تیمار ۱۰۰ درصد خاک به همراه دور آبیاری ۱۰ روز ((a1b2 به میزان ۶۴ سانتیمتر است.
زئولیت می تواند ویژگیهای فیزیکی خاک را بهبود بخشد، که تخلخل بیشتر خاک را در پی دارد که با نتایج وخوف و همکاران (۱۹۹۹) مطابقت دارد. شاید بتوان گفت که تأثیر زئولیت در دوره آبیاری ۵ روز و ۱۰ روز به خاطر خصوصیت زئولیت در جذب و نگهداری آب و عناصر غذایی در منطقه ریشه و در اختیار قرار دادن آن باشد. زئولیتها در تنظیمpH خاکها بخصوص خاکهای اسیدی و جلوگیری از مصرف بی رویه مواد اصلاح کننده همچون آهک موثر میباشد (کاوسی و حسینی، ۱۳۸۲) زئولیتها پس از انجام تبادل یون با کاتیونهای مورد نیاز گیاه (نظیر پتاسیم و آمونیوم و فسفر) میتوانند به عنوان حاصلخیز کننده های یونی به خاک اضافه شوند. یونهای موجود بتدریج از داخل شبکه زئولیتها رها شده و در اختیار گیاه قرار میگیرد (غلامحسینی و همکاران، ۱۳۸۷). زئولیتها باعث تعادل رطوبتی درون محیط می شود و تبادل گازی را راحتتر می کند (اسفندیاری، ۱۳۸۷).
شکل ۴-۳- اثر متقابل بسترهای کاشت و دور آبیاری بر ارتفاع ساقه اصلی
جدول ۴-۱- تجزیه واریانس صفات مورد ارزیابی تحت تیمار بسترهای کاشت و دور آبیاری
منابع تغییر | درجه آزادی | میانگین مربعات | |||||
ارتفاع ساقه | طول ریشه | کلروفیل | تعدادشاخه جانبی | قطرساقه | وزن تر ساقه | ||
تکرار | ۲ | ۵۷۷/۶ | ۱۲۸/۷ | ۲۷۰/۰ | ۴۷۴/۳ | ۰۰۱/۰ | ۰۸۶/۲ |
بستر کاشت | ۱۲ |
[چهارشنبه 1400-08-05] [ 02:10:00 ق.ظ ]
|